Otomatize Olmayacak 7 Beceri

İş dünyası Endüstri 4.0 gibi yaklaşımlar kapsamında hızla robotik bir hal alıyor. Bu kapsamda kendini geleceğe hazırlayan öğrenci yada yeni mezunların işsiz kalmamak için hangi alanlarda kendimizi geliştirmeliyiz sorusuna karşılık, önümüzdeki süreçte değişmeyecek 7 beceriyi anlamaları ve ona göre kariyer planlaması yapmaları daha uygun olabilir. [i.a.]

Bugünün genç profesyonelleri akıllara durgunluk veren bir teknolojik değişim çağında büyüdü; internetin gelişimine, akıllı telefonların icadına ve makine öğrenimi sistemlerinin gelişimine tanık oldu. Tüm bu gelişmeler çalışma ve iş yapış şeklimiz de dahil olmak üzere hayatımızın tamamının otomasyonuna işaret ediyor. Bu durumda iş piyasasında rekabet edebilmek için yetenekleri hakkında endişe eden genç insanlar görmek şaşırtıcı değildir. Hayatlarını her türden organizasyona dijital teknolojileri uygulamak ve tayin etmekle geçirmiş yöneticiler olarak bizlere hep şu sorulur:

“Yarın meslek sahibi olabilmem için bugün ne öğrenmem gerekiyor?”

Şimdi size otomatize olması imkânsız olmakla beraber aynı zamanda gelecek ne getirirse getirsin sizi işe alınabilir yapacak yedi beceriden bahsedeceğiz.

İletişim

ABD’li yetişkinlerin medya kullanımının ortalama olarak günde 12 saat olduğu bir dünyada iletişim becerileri insanların dikkatini çekmek ve onları aksiyon almaya yönlendirmek için önemlidir.

İletişimin en temel şekli inandırıcı bir hikâye oluşturmaktır.

Rekabetçi bir açıdan bakarsak iyi bir haberimiz var: Çoğu insan beyinlerini kötü bir yazılıma devretti, dolayısıyla hepimizin aşina olduğu “PowerPoint ile gelen ölüm” gerçekleşti. Etkili hikâye anlatıcıları, yalnızca somut gerçekleri sıralamak yerine, hem soyut hem somut verileri kullanır. Bu durum, konuşmacı kendini ışık hızına yaklaşan bir trende göreliliği anlatırken hayal eden Albert Einstein; ya da John Winthrop’tan alıntı yaparak “Tepedeki şehir olacağız. Bütün dünyanın gözleri üzerimizde.” diyen John F. Kennedy olsa bile doğrudur. Etkili iletişimde; hikâye ve gerçek, retorik ve bilim iç içe geçer ve bir konu ya da inisiyatif üzerine aksiyon almak amacıyla başkalarının duygularını anlamaya çalışır. Robot yazarlar yaratmak için bazı çalışmalar yapılsa ve robotların yalan haber ve yankı odası üzerine etkisi tartışılmaz derecede önemli olsa da, samimi şekilde iletişim kurmak her zaman için yüksek talep görecek ve bunun otomatize olması zor olacaktır.

İçerik

Elbette iletişim belirli bir konu üzerine olmalıdır. Ve eğer belirli bir alanda çok şey biliyorsanız üzerinde ilerleyebileceğiniz zengin bir temeliniz var demektir. Üstelik o alanın dinamiklerine yönelik geliştirdiğiniz zevkli bir anlayışınız varsa sadece Google ile arama yaparak ortaya çıkarılamayacak bir şeye sahipsiniz demektir. Hatta bir alanda başarınızla ün yaptıysanız bu kendi kendine büyüyecek ve içerideki statünüzden dolayı size yeni bilgi ve haberlere öncelikli erişim sağlayacaktır.

Profesyonel hizmetlerde uzmanlar alacakları aksiyona kendileri karar verme yeteneğine sahiptir. Adam’ın çalıştığı PWC’deki National Tax Policy Services (Ulusal Vergi Politikası Hizmetleri) başkanı ve lideri Rohit Kumar’ı ele alalım. Kumar, Capitol Hill’de global vergi uzmanlığıyla iyi tanınır, çünkü konuya dair derin ve engin bilgiye sahip olmanın yanında politikanın günümüzde ve gelecekte nasıl şekilleneceğine yönelik dinamikleri bilir.

Tekrar belirtiyorum, robotların önünde duracak olan, uzmanlık ve yeni bir bilgiyi, geliştirip ileri taşıma yeteneğinin kombinasyonudur.

Bağlam 

Otomatize sistemler genellikle bağlamı tanımakta pek başarılı değildir. Örneğin orijinal Google arabası faaliyet gösterdiği bağlamı hesaplamada zorlandı. Dolayısıyla hesaplama/sezme sistemi (bir lazer mesafe ölçme cihazı) eklendi. AI sistemlerinin karar verdikleri bağlamı anlamaları amacıyla otomatik akıl yürütmesini sağlama sorunu oldukça karmaşıktır ve çalışmaları desteklemek için genellikle Google’daki gibi bir yaratıcı inovasyon gereklidir.

Benzer şekilde; bir müşterinin ya da işverenin bağlamını, iş modelini, rekabetini ve liderliğini anlamak içeriği anlamanızı daha faydalı hale getirir. Örneğin Trian Fund Management serbest yatırım fonunun kurucularından aktivist yatırımcı Nelson Peltz’in çoğunluk hissesine sahip olduğu GE’ye, maliyeti düşürmeyi ve bilançoyu yeniden yapılandırmayı öneriyorsanız; ses tonunuz, Rupert Murdoch’ın üzerinde hâlâ etkili kontrole sahip olduğu News Corporation’dakinden çok farklı bir anlama gelir. Bu tür bağlama dayalı anlayış bir iş pozisyonunun dinamiklerine dair bilginiz olduğunu gösterir ve en iyi robotlar için bile bir şeyin özünü kavramak oldukça zordur.

Duygusal Yeterlik

Amazon’un Alexa’sı gibi, AI ürünlerinin gelişmiş kabiliyetleriyle bile, bir kişinin, toplantının ya da organizasyonun duygusal karakterini anlama yeteneği makinelerde pek gelişmemiştir. Yine de nörobilimci Antonio Damasio’nın Descarte’s Error kitabında belirttiği gibi, seçenek setlerimiz mantıkla şekilleniyor olabilir, fakat aksiyon almamıza yol açan unsur duygudur. Üstelik bulgularımıza göre, idari kararların belirleyici karakteristiği, doğru bir cevabının olmamasıdır ve seçenekleri duygusal sonuçlarla doludur: Kimin kariyeri yükselişe geçecek? Kiminki düşüşe geçecek? Kim terfi alacak? Kim işini kaybedecek?

Duygusal yeterliğin en temel seviyesi, analiz ve aksiyon bağlamında mevcut duyguları tanıyabilmektir.

Sonraki seviye ise insanların incindiği ya da emin olmadığı, duygusal açıdan karmaşık bir durumda başarılı bir şekilde müdahale etme yeteneğidir. En üst seviyeye bakarsak, duygusal yeterlik, kişileri ve grupları onlarda duygu uyandırarak (aynı zamanda bazı ekip üyelerinin söylediklerinize inanmayacağını da kabul ederek) ikna etmektir.

Öğretme

Makineler eğitim kalitesine ve eğitime erişime MOOC’lardan (kitlesel açık çevrimiçi kurslar) tutun Khan Akademi derslerine, öğretme simülasyonlarına kadar çok büyük katkılarda bulundu. Ticari organizasyonlarda öğretme, organizasyon içerisinde kişinin gelişimine yönelik bağlamı anlamayı gerektirir. Buralarda müdürler ve koçlar ön plana çıkar. Örneğin Ben Horowitz, Netscape’te ürün yönetimi direktörü iken bir sorunla karşı karşıya kaldı: Ekibindeki birçok müdür aşırı çalıştığını hissediyordu. Buna rağmen çabaları, onların sorumluluğunda olan ürünlerin başarılı bir şekilde gelişmesini ve yayılmasını sağlayamadı. Horowitz Good Product Manager/Bad Product Manager başlıklı kısa bir yazı yazdı ve bunu, ekibini temel beklentileri doğrultusunda eğitirken kullandı. Sonrasında meydana gelen olaylar onu çok şaşırttı: “Ekibimin performansı anında iyileşti. Daha önce umutsuz olarak gördüğüm ürün müdürleri etkili olmaya başladı. Kısa süre sonra şirketteki en yüksek performans gösteren ekibi yönetir konuma geldim.”

Horowitz şaşırmış olabilir, fakat biz şaşırmadık. İnsanlar her organizasyonda kilit yatırımdır. Deneyimlerimize göre öğretme, organizasyonların başarısını garantilemede çok önemlidir. Tüm yatırımlar gibi insanlar da bir dizi riski beraberinde getirir. Kişinin geçmiş performansına bakarak organizasyonunuzda nasıl performans göstereceğini bilemezsiniz. Kağıt üzerinde iyi görünen fakat işe alındığından beri çok fazla bir şey yapmamış birini, ya da çalıştığı yerde başarı gösteren fakat terfi etmesi için gerekli becerileri göstermeyen birini işe almış olabilirsiniz. Her iki durumda da yatırımınız sabittir, hatta para kaybediyor bile olabilirsiniz. Eğer insanlara yaptığınız yatırımınız sabitse iş getirinizin de sabit olması muhtemeldir. İşletmenizde çığır açıcı performansı nasıl katalize edersiniz? İşe kendi insanlarınızla başlayın. Bilgi ve beceriler konusundaki boşluklarını belirleyin ve bu boşlukları doldurmak için onlarla bizzat çalışın. Bu, robotların hiçbir zaman etkili bir şekilde yapamayacağı bir şeydir.

Bağlantılar

Mark Granovetter ve Harrison White 1973’te zayıf bağların güçlü etkisinin taslağını çizen bir makale yayımladı. Bu makalede herkesin güçlü bağları olduğunu öne sürdüler: Aile, arkadaşlar, iş arkadaşları gibi.

Fakat hem güçlü bağları olan hem de zayıf bağlardan oluşan geniş network’leri olan kişiler kolaylıkla, organizasyonlar arasında geçiş yapabilir.

C-suite’teki kişiler (Üst düzey yöneticiler) ile gerçek CEO arasındaki önemli farklardan biri şudur: CEO’lar genellikle çeşitli alanlarda çok daha fazla zayıf bağa sahiptir.

Sosyal medya kişisel network’ler kurmayı ve bunlar arasında geçiş yapmayı kolaylaştırsa da, insanlar bu bağlantıların durumunu ve şeklini yönetir. Ayrıca arkadaş paradoksu denen unsuru da unutmamak gerekir. Bu, arkadaşlarınızın ortalama olarak sizden daha fazla sayıda arkadaşa sahip olduğu düşüncesini savunan bir çelişkidir. Çok az sayıda insan çok çok fazla sayıda bağlantıya sahiptir, birçok insanın ise mütevazı sayılarda bağlantısı vardır. Siz de bu network kuruculardansanız bir sorun yaşamazsınız. Ama eğer değilseniz, bunlardan biriyle arkadaş olmalı ve onun bağlantılarını kullanmalısınız. Zira insanlar genellikle paylaşmaya isteklidir.

Etik Bir Pusula

Bilgisayarlar daha yetkin hale geldikçe yöneticiler uygulamalı AI alanında etiğin ve ahlaki yargı kapasitesinin ne kadar önemli olduğunu anlıyor. Bir robot sürücünün gelen otobüse çarparak yolcuları öldürmek ya da kaldırıma çıkarak okul çağındaki bir grup çocuğu öldürerek otobüsteki yolcuların ölümünü engellemek şeklindeki iki senaryo arasında kalması gibi bir vaka, bu noktayı ortaya koyuyor. Bu tür durumlar için bir optimizasyon fonksiyonuna sahip değiliz. Biz insan yeteneğini makinelerle yükselttikçe, organizasyonun karşı karşıya kalacağı büyük ahlaki ikilemleri görmekle kalmayıp bunları benimseyecek liderlere sahip olmanın önemi de artacaktır.

Dünya gün geçtikçe etik bir pusulası olmayan makinelerle kontrol ediliyor olacak.

Bu gerçek, gelecekteki işgücümüzde güçlü ahlaki değerleri olan insanlara sahip olmanın önemini güçlendirmekte.

Sonuç olarak, robotların sahip olmadığı ve öngörülebilir gelecekte sahip olmayacakları yedi beceri yukarıda gördüğünüz gibi. Robotlar elbette insanların bu becerileri geliştirmelerine yardımcı olacak. Fakat bir insan onlara sahip olacak. Ve bu kişi öncelikle siz olacaksınız. Listemizdeki unsurları bir araya getirdiğiniz takdirde; bir şirkete katılmaya karar verseniz, esnek ekonomide para kazanmayı seçseniz ya da kendi şirketinizi kursanız da bu yedi beceri, sizi ticari açıdan bağımsız hale getirebilir.

2018-11-23T16:01:45+00:00

Bir Yorum Yazın